Voor de aankondiging van zijn verwachte vertrek als bondscoach koos Ronald Koeman zijn persoonlijke account op Instagram. Zeventien uur na de WK-uitschakeling van Oranje volgde daarop zijn boodschap, 355 woorden lang. Vragen konden hem daardoor niet worden gesteld.
François, hoort dit bij nieuwe tijd met zijn nieuwe middelen, waaraan de huidige generatie journalisten zich maar te onderwerpen heeft?
Wie op de tv kon beluisteren wat Ronald Koeman na de penalty-nederlaag tegen Marokko op de persconferentie voor de kiezen kreeg, zal begrip opbrengen voor zijn vluchtroute. Zo denigrerend klonk het soms, met zo weinig respect, en niet alleen op een opportunistisch moment als pal na het exit op het WK.
Journalistiek is voor sommige Oranje-volgers een verdienmodel geworden. Ze hebben zich een toon aangemeten waarmee ze hun werk bij krant of tijdschrift mogen combineren met goed betaalde klusjes in veelbekeken tv-programma’s.
Hun overmatig kritische houding dringt vanaf het tv-scherm door alsof het gemeengoed is in de sportjournalistiek. Zo generaliserend wordt er nu door het grote publiek gedacht over de media. Laat ons hier op De Witte Duivel daarom daarvan maar onderscheiden.
Vervreemd van identitei
Natuurlijk verdient Ronald Koeman kritiek voor zijn keuzes en aanpak. Tegen Marokko koos hij voor een strijdwijze tegen de natuur in van de Hollandse School, vervreemd van de identiteit die Nederland in de internationale voetbalwereld heeft verworven.
Lang geleden is het dat Oranje zo weinig aan de bal was, zo’n gering lef vertoonde. Volgens Koeman hadden zijn spelers ingestemd met de speelwijze die een aanslag op hart en ziel tot gevolg had.
Als dat waar is, treft ook de zogeheten topspelers van Oranje blaam. Wat zei Virgil van Dijk toen Koeman zijn tactische plannen ontvouwde, wat vond Frenkie de Jong ervan, wat deden Van Dijk én Dunfries om te verhinderen dat Marokko in de extra tijd nog langszij kon komen, waar waren Virgil van Dijk, Denzel Dumfries en Marten de Roon toen ze de altijd mentaal zwaarwegende strafschoppen overlieten aan de jongeren?
Online-racisme
Justin Kluivert, Crysencio Summerville en Quinten Timber moesten hun missers bekopen met laagbijdegrondse uitingen op social media. Gelukkig heeft de KNVB adequaat gereageerd door op www.meld.onlinediscriminatie.nl melding te maken van racistische en hateliijke reacties op de Instagram-accounts van de strafschop-missers. Ze moesten het onder meer ontgelden met afbeeldingen van apen gepaard aan racistische leuzen.
De reacties vinden hun voedingsbodem in een klimaat waarin krenkende opmerkingen al langer gedijen. Oud-international en columnist Jan Mulder deed het op het EK van 2004 al op zijn ironische wijze door voor te stellen om bondscoach Dick Advocaat te ‘stenigen’. Dinsdagavond hekelde Mulder bij de NOS de wijze waarop de strafschoppen van Oranje werden gemist met termen als ‘dronkenschap, circus en acrobatiek.’
De KNVB voert al langer campagne tegen racisme. Tijdens het WK waarschuwt Ruud Gullit in tv-spots voor online haat. Hopelijk maken de KNVB, de scheidsrechters en clubleiders nu ook eens serieus werk van wandaden binnen de stadions. Zelden slechts horen we van sancties en maatregelen. Benieuwd of een onderzoek van het Meldpunt wel iets oplevert.
Wie ná Koeman
Wat nu, nu Ronald Koeman via Instagram afscheid heeft genomen? Oranje keert vanavond laat terug op Schiphol zonder dat er faciliteiten beschikbaar zijn om bondscoach en spelers nog vragen te stellen. Na Koeman zal Virgil van Dijk (volgende week 35 jaar) eerst voor zichzelf de vraag moeten beantwoorden of hij nog verder wil bij Oranje. Als Van Dijk het antwoord openlaat staat de volgende bondscoach voor de vraag met wie hij verder gaat. Virgil Van Dijk, Wout Weghorst en Marten de Roon lijken vooralsnog de enigen voor wie het WK wel eens het einde van hun interlandcarrière geweest kan zijn.
Wie de opvolger van Ronald Koeman wordt is de vraag. Zowel Koeman als de KNVB heeft steeds gewacht met uitsluitsel. Voor Koeman speelt zijn persoonlijke situatie een belangrijke rol. Zijn vrouw is ernstig ziek, mede daarom wekt hij in zijn verklaring de indruk geen andere trainersjob meer te ambiëren.
Als Nederlandse kandidaten voor de functie van bondscoach worden vooralsnog vier gegadigden genoemd. Oud-Ajax-speler Michael Reiziger, coach van Jong Oranje, mist de autoriteit die hem bestand maakt tegen druk in brede kring. De bij media populaire Ron Jans zegt dat hij op zijn 66ste met pensioen is gegaan – als clubcoach dan. Een aanbod van de KNVB zal hij niet willen weigeren. Arne Slot (ex-Liverpool) lijkt een serieuze kandidaat en zou het een eer vinden.
Peter Bosz
PSV-coach Peter Bosz aast al langer op het baantje. Hij wachtte dit jaar lang met contractverlenging, in de hoop dat de KNVB en Koeman hun knoop eerder zouden doorhakken en de KNVB met een aanzoek kwam. Toen dat uitbleef, tekende Bosz toch maar voor twee jaar bij PSV bij. Daarmee lijkt hij de deur te hebben dichtgeslagen. Tenzij! Tenzij de beschikbaarheid van Arne Slot en de ambitie van Peter Bosz ook PSV goed zouden uitkomen.
Kijk er dan niet van op, zo opportunistisch is de voetbalwereld wel – net als (sommige) voetbaljournalisten.
