Een dagelijkse serie van 31 afleveringen…Iconen van het WK Voetbal 1920-2026 uit het gelijknamige boek. Vandaag: Roberto Baggio; 18 februari 1967.
Italië – Brazilië 0-0, finale World Cup USA, 17 juli 1994, Rose Bowl Stadium Pasadena
Roberto Baggio. Hij was de beste speler van het veld, maar trapte de laatste strafschop over het doel.
Il Divin Codino was atypisch voor het commerciële topvoetbal en een vreemd lichaam in het Italiaanse catenaccio. Toch piekten zijn populariteitsgolven. Overal waar hij speelde, stonden de mensen voor hem op de banken. Hij werd geëerd voor zijn vrije geest. De ‘goddelijke paardenstaart’ wendde zich tot de kale dalai lama. Met meditatie, met mildheid bij het menselijk falen, de kern van het door hem omarmde boeddhisme. Niet om de eigen dwalingen goed te praten, maar om ze een plaats te geven in het panorama van een levensloop. Pacifist uit overtuiging. Hij zocht de rust, de stilte, de spiritualiteit, het samenzijn in vrede. Roberto Baggio smaakte het applaus van de tegenstander en de publieke opinie bij zijn gedurfde, aparte en tegendraadse keuzes op het veld. In 1987 besloot hij, pas hersteld van twee jaar blessureleed, tot een inspirerende wandeling over het veld van San Siro. Hij scoorde namens i viola – Fiorentina – tegen de rossoneri van Gullit en Baresi. Na een seconde van verstomming, uitte het publiek van… AC Milan zijn dankbaarheid voor zoveel schoonheid. Met zijn superbe slaloms voelde hij zich thuis tussen de renaissancekunst van Florence. Toen het bestuur van Fiorentina hem in 1990 voor onaanvaardbaar veel geld veilde aan Juventus stond de stad in rep en roer. Er barstte een volksopstand los, met gewonden en arrestanten. Een jaar later weigerde hij de penalty te trappen tegen zijn paarsen. De vervanger miste, de Fiorentinafans zongen hem de hele wedstrijd toe tot zijn coach hem uit doffe ellende verving. Tegen alle conventies in verliet hij het veld met een purperen sjaal om de hals. De tifosi van La Vecchia Signora kropten hun wrok op tot 17 april 1993. Roby lichtte het onklopbaar gewaande AC Milan een voetje. Met sprankelende deviaties gaf hij de roodzwarten een les in nederigheid: 3-1. Men trakteerde Baggio op een staande ovatie. Hij speelde zich echt in de harten van de bianconeri met zijn intelligente goals in de gewonnen Uefacupfinale tegen Borrusia Dortmund. De bekroning en ontlading volgde met de uitverkiezing tot Europese Gouden Schoen van 1993. Michel Platini beschreef zijn opvolger bij de zwartwitte Oude Dame als un joueur très complet. Het beste moest nog komen. Zijn intellectuele toets vermengde zich met de wetenschappelijke systematiek van de vernieuwende bondscoach Arrigo Sacchi. Die bedacht voor hem de vrije, zwervende rol. De broeierige Amerikaanse World Cup zomer van 1994 werd die van Roberto Baggio. Aanvankelijk nog controlerend en calculerend, vervolgens dominerend: vijf beslissende doelpunten in de 2-1 zeges tegen respectievelijk Nigeria, Spanje en Bulgarije. Tegen Nigeria haalde hij pas in de achtentachtigste minuut de angel eruit. De Super Eagles duwden de Squadra naar de verdiende uitschakeling. Baggio bleef echter in de juiste mindset. En wachtte geduldig tot die ene mogelijkheid net voor tijd zich aandiende. Tijdens de verlengingen verlamde de twijfel de Nigeriaanse dynamiek. Hij bevruchtte in minuut 102 een Italiaanse aanval tot een doelpunt. In de kwartfinale tegen Spanje scoorde hij opnieuw in de op twee na laatste minuut. Deze keer liep het scenario anders. De Squadra nam voorsprong in de eerste helft, Spanje stelde gelijk rondom het uur. En voelde zich mentaal gesterkt om door te stoten naar de halve finale. Ook deze situatie schatte Baggio goed in. Hij behield het overzicht om alweer op het juiste moment de status van de match in het eigen voordeel om te keren. In de halve finale tegen het Bulgarije van Histo Stoitchkov, op dat ogenblik een van de beste aanvallers ter wereld, stond hij snel op. Hij liet de Bulgaren niet toe hun gevreesde offensief te openen. Voor de 25 ste minuut spijkerde hij de 2-0 op het scorebord. Stoitckov prikte tegen, maar de blauwe garde hield stand.
In de finale legde hij het Braziliaanse spel aan banden. Zoals in de oude tijden bij Fiorentina, toen hij betere tegenstanders de benen én de adem afsneed door subtiele variaties in positiespel en balcirculatie. Dat hield hij 120 minuten vol, in de verzengende hitte van de Rose Bowl in Los Angeles. Bij de laatste trap liet zijn mentale meesterschap over de bal hem in de steek. Hij schoot de strafschop hoog over en zocht nadien de eenzaamheid op. De passage paste in het scenario van zijn leven. Hij nam het risico van de mislukking op zich.
De in 1967 geboren Baggio voelde zich een vreemd wezen in het calcio. Hij kwam in het reine met zichzelf nadat hij zich bekeerde tot de spirituele stroming van het Soka Gakkai Buddhism: op zoek naar de staat van geluk via ‘vrede, vrijheid en mededogen’ voor vrienden, familie en gemeenschap. Zo counterde hij de prestatiestress uit het hoofd en de bevelen van dwangmatige coaches uit het lichaam. Zijn bewegingen stroomden over van energieke harmonie. Wat een contrast met de gecorrumpeerde, negatieve en altijd onrustige schijnwereld der Italiaanse voetballerij. Roberto Baggio.
Uit: Iconen van het WK Voetbal 1920-2026 – Raf Willems – Uitgeverij Best in Books
