Ik heb in het voorbije seizoen minstens twintig wedstrijden in vierde provinciale gezien. Soms zag ik een scheidsrechter een onbegrijpelijke beslissing nemen, maar niet één keer was ik getuige van wat op een WK gebeurde in Frankrijk-Paraguay. Klappen uitdelen, aan armen trekken, tegen de schenen schoppen, natrappen, de penaltystip vernietigen. En nooit greep de Oezbeekse ref Ilgiz Tantashev in. Erger nog, zijn twee Oezbeekse assistenten, de vierde ref uit Qatar en de Chileense VAR leken evenmin aanstoot te nemen aan deze parodie van een voetbalmatch. Het Paraguyaanse schurkenteam kwam zelfs weg zonder gele kaart, terwijl er minstens drie rode hadden moeten vallen. Les Bleus, de slachtoffers van de slachtpartij, incasseerden drie gele prenten, omdat ze de aanvallen op lijf en leden niet gewillig ondergingen. Mijn reactie na de veldslag.
De VAR riep gelukkig de Oezbeek naar het scherm voor een overtreding op Doué. De penalty werd Paraguay fataal. Oef. Stel je voor dat dit stel schoppers had mogen doorgaan. Hoe dan ook, dit was een blamage voor Fifa en voor Pierluigi Collina in het bijzonder. In onze Jupiler Pro League loopt geen enkele scheidsrechter rond die zo onbekwaam is als Tantashev. Waarom mocht hij naar het WK? Hoe kon hij een match in de knock-outfase fluiten? Waarom doellijntechnologie, waarom een videoref als de fluitenier met dienst niet eens de geest van de regels begrijpt? Leg dat eens uit Collina?
David Broos
Als zoon van een scheidsrechter blijft de arbitrage mij boeien. Ik neem hierbij een standpunt over van de site Top ref’s = Top partners ! van ene David Broos. Wellicht een scheidsrechter. Een duidelijk goed onderbouwd en vlot geschreven standpunt van iemand die echt van het voetbal en de arbitrage houdt. Een opinie die alle respect verdient. Ook al ben ik het er niet mee eens. Maar dat leest u hieronder. Eerst komt David Broos aan het woord.
‘Technologie maakt het voetbal niet eerlijker, maar verdeelt het. Het professionele voetbal lijkt steeds meer een laboratorium te worden waarin elke fase tot op de millimeter wordt ontleed. VAR, semi-automatische buitenspeldetectie, doellijntechnologie… Alles moet perfect zijn. Maar ondertussen creëren de voetbalbonden een gigantische kloof tussen het professionele en het amateurvoetbal.
In het profvoetbal wordt elke beslissing eindeloos herbekeken door een team van videoreferees. Op de amateurvelden staat de scheidsrechter er helemaal alleen voor. Toch verwachten spelers, trainers en supporters dezelfde foutloze beslissingen als die ze elk weekend op televisie zien. Dat is niet alleen onrealistisch, maar ook oneerlijk.
Het gevolg is duidelijk zichtbaar. Amateur-scheidsrechters krijgen steeds meer kritiek, meer verbaal geweld en steeds minder respect. Niet omdat ze slechter fluiten dan vroeger, maar omdat de verwachtingen compleet zijn ontspoord. De televisie heeft iedereen ervan overtuigd dat elke beslissing zwart-wit is en dat elke fout gecorrigeerd kan worden. Op duizenden amateurvelden is die luxe er simpelweg niet.
Voetbal was altijd een spel van mensen. Spelers missen kansen, doelmannen maken blunders, trainers nemen verkeerde beslissingen en ook scheidsrechters vergissen zich. Dat hoort bij de sport. Door in het profvoetbal elke menselijke fout koste wat kost te willen uitwissen, creëren we een kunstmatige versie van het spel die niets meer te maken heeft met de realiteit van het amateurvoetbal.
Misschien is het tijd om een fundamentele vraag te stellen: voor wie bouwen we dit voetbal eigenlijk? Voor miljoenen mensen die elke week op amateurvelden spelen, fluiten en supporteren? Of voor een kleine elite waar technologie belangrijker lijkt te zijn geworden dan de spontaniteit van het spel?
Zonder amateurvoetbal is er geen professioneel voetbal. Daar worden spelers, trainers én scheidsrechters gevormd. Als we blijven investeren in steeds duurdere technologie voor de top, terwijl de basis steeds verder onder druk komt te staan, ondergraven we de toekomst van het voetbal zelf.
Technologie mag een hulpmiddel zijn, maar ze mag nooit de reden worden waarom twee totaal verschillende sporten ontstaan: één voor de elite, waar elke beslissing door camera’s wordt gecontroleerd, en één voor de rest, waar de scheidsrechter steeds vaker alleen tegenover 22 spelers, twee banken en honderden kritische toeschouwers staat.
Dat is geen vooruitgang. Dat is een verdeeld voetbal.’
Arbitrair
Ik herhaal: een zeer verdedigbaar standpunt, maar het profvoetbal en het amateur- en jeugdvoetbal zijn nu eenmaal iets helemaal anders.
Nieuwe technieken zijn niet tegen te houden en zullen alleen verbeteren. Doellijn- en buitenspeltechnologie zijn in enkele jaren flink geëvolueerd. Er zit nu ook een chip in de bal die informatie doorgeeft. De gelijkmaker van Kroatië tegen Portugal werd op basis hiervan afgekeurd. De bal zou heel eventjes zijn aangeraakt door een aanvallende speler zodat er sprake was van buitenspel. Schande, riepen sommigen. ‘Hij raakte de balmisschien slechts met een paar haren!’
Er is niets mis met die info. Zonder was de beslissing van de wedstrijdleiding volkomen arbitrair geweest. En had alle richtingen kunnen uitgaan. Dan kan je toch alleen blij zijn dat je je op een feit(je) kan baseren om een beslissing te nemen.
Nieuwe technieken kunnen het voetbal alleen ten goede komen. Dat de arbitrage op het hoogste niveau en de lagere afdelingen uit elkaar groeit, is onvermijdelijk. Gaan we doellijntechnologie weer afschaffen? In het amateurvoetbal is er geen vierde ref en vaak ook geen assistent-scheidsrechters. Dan ook maar weg op het hoogste niveau? We gaan toch ook de camera’s aan een bankkantoor niet weghalen omdat de frituur tien meter verder er geen heeft?
Het lijkt me ook een illusie om te denken dat de kritiek op de arbitrage op lagere echelons vooral te maken zou hebben met wat er hogerop gebeurt. Wel zie je in het provinciale overtredingen omdat ze op het hoogste niveau niet bestraft worden en wordt op lager niveau nageäapt wat op professioneel niveau gebeurt. Daar moet op het hoogste niveau rekening mee worden gehouden. Topvoetbal heeft een voorbeeldfunctie.
Zootje
Een arbitrage zonder fouten is onmogelijk. Zelfs niet met nog meer technologie. Daarvoor zijn de spelregels niet eenduidig genoeg. Dat er meer geweld is op provinciale voetbalvelden is niet het gevolg van de vergelijkingen met het profvoetbal. De oorzaak ligt eerder in de toenemende onverdraagzaamheid in de maatschappij. En misschien ook in de milde straffen in het provinciale voetbal. Een club die slag om slinger problemen veroorzaakt, moet je niet blijven pamperen maar naar de uitgang begeleiden. In het voetbal is alleen plaats voor wie van het spel houdt. Niet voor dat zootje ongeregeld uit Paraguay.
