MARATHON VAN LONDEN: HISTORISCH!!

Woordinflatie heet het, en jammer genoeg bezoedelt het vooral de sportjournalistiek. Maar wat zich op zondag 26 april 2026 afspeelde mag best historisch worden genoemd. In meerdere opzichten. Een overzicht.
De Keniaan Sabastian Sawe won de klassieke marathon van Londen in minder dan 2 uur: 1.59.30. Het vorige wereldrecord, op naam van Kelvin Kiptum, ook een Keniaan, was twee en een half jaar oud en bedroeg 2.00.35. Wat de al lang bestaande vraag wie wanneer als eerste onder de magische 2.00.00 zou duiken nog aanwakkerde. Kiptum zelf? Helaas kwam hij kort erna om bij een verkeersongeval. Jacob Kiplimo, een jonge, lichtvoetige Oegandees? Of de inmiddels 31-jarige Sawe?
Pas zo’n vier jaar geleden vatte Sawe post bij de absolute wereldtop. Vóór Londen liep hij drie marathons, won ze alle drie en telkens in minder dan 2.03. Drie dagen geleden raakte bekend dat hij nog niet lang geleden een stressfractuur opliep. Het heeft zijn voorbereiding op Londen kennelijk niet ernstig verstoord.
Treffend: Sawe liep een zogenoemde negative split, een snellere tweede wedstrijdhelft dan de eerste: 60.29 om 59.01. Beter recept voor een snelle tijd bestaat niet, op welk niveau ook. Hoe dan ook, Eliud Kipchoge, ook een Keniaan, is ongetwijfeld nog een hele tijd de beste 42,195 km-loper aller tijden (hij liep in 2019 1.59.40, maar in onreglementaire omstandigheden), Sabastian Sawe is zo stilaan de eerste en belangrijkste achtervolger.
Heel bijzonder: al sedert hij naam en faam verwierf dringt hij er bij de anti-dopinginstanties op aan hem zo vaak als mogelijk te laten onderzoeken. Zijn coach, de Italiaan Claudio Berardelli, zegt geen atleet te kennen die zo integer, ernstig en mentaal sterk is.
Over achtervolgers gesproken: Sawe kon pas in de laatste anderhalve kilometer afstand nemen van zijn laatste metgezel, de 28-jarige Ethiopiër Yomif Kejelcha, een debutant op de marathon. Hij finishte in 1.59.41. Drie lopers onder het vorige wereldrecord, twee lopers onder 2 uur: ongezien. Met dank aan onder meer het wondere moderne schoeisel (binnenkort verschijnt een wedstrijdschoen op de markt die ongeveer 115 gram weegt), het optimale weer (8 tot 12 graden), het enthousiasme van de Londenaars en de perfecte organisatie.
Ook de vrouwenwedstrijd was van een buitengewoon hoog niveau. Op een paar kilometer van de aankomst waren er nog drie koploopsters: de Ethiopische Tigst Assefa en twee Keniaanse atleten, Hellen Obiri en Joyciline Jepkosgei. Ze finishten in deze volgorde. Met 2.15.41 vestigde Assefa, de vice-olympisch kampioene, een wereldrecord in de exclusieve vrouwenmarathon (het onderscheid berust op het feit dat in gemengde wedstrijden vrouwen vaak door mannen op sleeptouw kunnen worden genomen, niet zelden tot aan de finish).
Opmerkelijk: Assefa en Sawe wonnen ook vorig jaar in Londen. Het bevestigt hun huidige meesterschap èn de status van Londen als sterkst bezette stadsmarathon. Het is ook de populairste. Dit jaar waren er 59.000 deelnemers, ook al een wereldrecord. Er waren 1,1 miljoen kandidaten.
Ten slotte, als een soort schoonheidsfoutje en ter attentie van andere organisatoren en tv-commentatoren: één miljoen toeschouwers is onzin. Het komt overeen met gemiddeld 12 toeschouwers per strekkende meter, nota bene aan beide kanten van de weg. Een miljoen toeschouwers? Zelfs de Ronde van Vlaanderen haalt dat niet.