Als nummer 7 op de FIFA-ranking koerst Oranje richting WK, op de hielen gezeten door Marokko en nog voor België (9) en Duitsland (10). Maar winnen van een tegenstander uit de top-25 is het Nederlands Elftal al bijna twee jaar niet meer gelukt.
Het is dan ook onzeker in welke staat Oranje straks het WK ingaat met Japan (nummer 18), Zweden (38) en Tunesië (43) als tegenstanders in de poule. Daadwerkelijk houvast boden de twee recente oefeninterlands in eigen huis nog niet. Van Noorwegen werd degelijk gewonnen (2-1). Ecuador – de nummer 2 in de Zuid-Amerikaanse kwalificatie – dwong Oranje na een vroege rode kaart tot een test van de verdedigende kwaliteiten.
Vijfmansverdediging
‘’Het voordeel is dat we nu geen training meer hoeven te gebruiken voor het spelen met een vijfmansverdediging”, zei bondscoach Ronald Koeman na het 1-1 gelijke spel in Eindhoven tegen Ecuador. De rode kaart voor Denzel Dumfries brak het ritme na een vroeg verkregen voorsprong. Vervolgens bleek dat Oranje ook in volledige bezetting veel te stellen zou hebben gehad met de dynamische Zuid-Amerikanen die behalve technische vaardigheid ook duelkracht en loopvermogen etaleerden. Veelzeggend was dat Oranje slechts 29 procent van de speeltijd aan de bal was.
Qua balbezit scoort het Nederlands Elftal doorgaans hoger dan de meeste tegenstanders. Het team dat tegen Ecuador op zeven plaatsen was gewijzigd ten opzichte van het duel met Noorwegen bleek daartoe niet in staat. Op vrijdag moest de bal al vaker aan de Noren worden gelaten (48-52).
Zonder drie topspelers
Het gemis van drie topspelers in drie linies liet zich voelen bij Oranje. De blessures van Jurriën Timber (Arsenal) en Frenkie de Jong (Barcelona) baren Koeman (nog) geen zorgen. Anders ligt dat bij Memphis Depay (32), die bij het Braziliaanse Corinthians van de ene naar de andere spierblessure hopt. ‘’Op het EK van 2024 hebben we gezien dat Memphis nog niet volledig hersteld was toen hij bij ons binnenkwam en eigenlijk nooit helemaal fit is geworden. Dat willen we nu niet meemaken”, aldus Koeman.
Als eerste spits in de plannen van Koeman neemt Depay een cruciale plaats in. Brian Brobbey lijkt vooralsnog zijn eerste plaatsvervanger, eerder dan Donyell Malen (Aston Villa) en Cody Gakpo (Liverpool) die meer als tweede spits of als vleugelaanvaller worden gezien. Wout Weghorst (Ajax) blijft erbij als pinchhitter, mocht het wedstrijdverloop daarom vragen.
Spitsen
Brian Brobbey is dit seizoen na een mislukt seizoen bij Ajax opgeleefd in de Premier League. Hij speelt een belangrijke rol bij Sunderland, dat zich als gepromoveerde club solide in de middenmoot heeft genesteld. Tegen Ecuador moest Brobbey veelal op zijn eentje opereren, maar toen zich in de tweede helft via een counter een plotselinge kans voordeed, speelde zijn matige afwerkingsvermogen hem toch weer parten.
Wie blijven er dan nog over voor de spitspositie van Oranje? In het najaar maakte Emmanuel Emegha (RC Strasbourg) een veelbelovend debuut. Kort daarna raakte hij geblesseerd en vertrok zijn trainer naar Chelsea, dat met Strasbourg tot de portefeuille van dezelfde eigenaar behoort. Intussen had Chelsea met het oog op volgend seizoen ook Emegha al vastgelegd, die daarna mede door een spierblessure niet meer aan bod is gekomen.
Voor de aanvalsposities had Koeman tegen Noorwegen en/of Ecuador ook graag Crysencio Summerville willen testen. De 24-jarige aanvaller van West Ham United werd jaren geleden als overbodig afgestoten door Feyenoord, maar na een gesprek met assistent-coach Ruud van Nistelrooij leek een Nederlandse revial nu nabij. Een blessure heeft zijn entree in Oranje dan toch verhinderd. Voor zowel Emegha als Summerville is het afwachten of ze Koeman in de komende anderhalve maand nog kunnen overtuigen.
Kees Smit
Nieuw gezicht in de selectie van Oranje was ditmaal Kees Smit, een 20-jarige middenvelder van AZ met de looks van een misdienaar. Door de belangstelling van buitenlandse topclubs heeft de Alkmaarse club al een prijskaartje van 60 miljoen aan hem verbonden. Daartoe werd zelfs de invloedrijke voetbalmakelaar Jorge Mendes ingehuurd. Tegen Noorwegen flonkerde Smit nog niet zozeer, maar opvallend was wel zijn vermogen het spel steeds te versnellen met verticale passes in ‘one touch’, zonder dat een tijdvergende balaanname noodzakelijk was.
De verwachting is dat Kees Smit meegaat naar het WK omdat Koeman in zijn groep van 26 een drietal jongelingen wil opnemen die in de Verenigde Staten vooral toernooi-ervaring moeten opdoen en geen stoorzender zullen zijn binnen het groepsproces. Ook middenvelder Luciano Valente Feyenoord beantwoordt aan het profiel dat Koeman daarbij in gedachten heeft.
Joey Veerman niét
Voor Joey Veerman is daarom vrijwel zeker geen plaats in de WK-selectie. “Ik heb met Joey Veerman gesproken en hem laten weten dat hij niet mijn eerste keus en niet mijn tweede keus zal zijn als linker middenvelder”, aldus Koeman, die in bedekte termen toegaf dat ook het ‘karakter’ van Veerman bij zijn keuze een rol speelt.
Niettemin is de lobby voor Veerman nog niet stilgevallen, met name in de media. De middenvelder van PSV is populair als toegankelijk gesprekspartner op tv na afloop van clubwedstrijden waarin hij regelmatig uitblinkt met gave passes en vaardige behandeling. Voor Koeman is dat niet genoeg. Hij eist méér dan in de Eredivisie wordt vereist en dat heeft Veerman (27) in zijn zestien interlands slechts bij vlagen kunnen aantonen.
