Rini (Marinus) Wagtmans, de beste daler ooit, overleed op 79-jarige leeftijd. Hij was al een tijdje ziek en verbleef in een hospice.
Als neef van Wout Wagtmans en als buurman van Wim van Est was Rini Wagtmans voorbestemd om wielrenner te worden. Hij werd geboren in de Brabantse gemeente Sint-Willebrord en zou daar heel zijn leven blijven. Als kind liep Rini graag over de dakgoten van de kerk, zestig meter hoog. Het gevaar zag hij niet. Bang was hij ook als renner niet.
De Nederlander ontpopte zich tot een van de beste dalers in de geschiedenis van het wielrennen. Iedereen sloot de ogen als hij zich in de Ronde van Frankrijk met doodsverachting naar beneden stortte. Maar Rini beschikte over een uitmuntend reactievermogen en kende iedere col. Die ging hij in de winter verkennen. Hij maakte dan aantekeningen; elke bocht zat als het ware in zijn geheugen opgeslagen.
Een roofvogel
Rini kende een moeilijke jeugd. Zijn vader was een alcoholist die de helft van zijn salaris verdronk; zijn moeder had kinderen met verschillende mannen. Op een gegeven moment vertrok ze met haar nieuwe vriend. Rini hielp de auto inladen, maar mocht niet mee. Hij werd opgevangen door zijn tante.
Zijn turbulente jeugd zorgde er ook voor dat Rini, die omwille van zijn opvallende kuif de witte bles werd genoemd, voor niets bang was. Rini noemde die moeilijke jeugdjaren zelfs een voorrecht. Hij raakte in trance als hij daalde en is niet één keer gevallen. Wagtmans voelde zich dan telkens een roofvogel: voor hem was iedere bocht een prooi.
In de Tour van 1970 werd Rini Wagtmans vijfde; het jaar daarvoor eindigde hij zesde. Dat had voor een deel te maken met de minuten die hij in afdalingen goedmaakte. In de Tour van 1971 droeg hij één dag de gele trui. Rini reed toen voor de Molteniploeg van Eddy Merckx, die zelf op zijn komst had aangedrongen. Eigenlijk was het niet de bedoeling dat hij leider werd; het was het gevolg van een vlucht waarvan hij deel uitmaakte. Hij liet zich de daaropvolgende etappe uitzakken.
Wagtmans won in de Tour drie ritten en in de Vuelta twee etappes waarin hij in 1969 als derde eindigde. Naast een uitmuntende daler was hij ook een hardrijder die in tijdritten verschillende ereplaatsen haalde. Maar een specifieke winnaar was hij niet.
Het Gouden Wiel
Hartproblemen dwongen Rini Wagtmans in 1973 na zes profjaren tot een vroegtijdig einde van zijn carrière. Hij was toen niet eens 26 jaar. Rini Wagtmans was na zijn carrière een tijdje ploegleider en bondscoach en was zeer actief in zijn woonplaats: van de plaatselijke voetbalclub Rood-Wit tot zijn inzet voor het behoud van de Willebrorduskerk. Hij zetelde toen ook in het comité dat in 1978 de Tour naar Sint-Willebrord haalde. De eerste etappe eindigde toen in dit dorp, met Jan Raas als winnaar. Daarnaast deed Rini ook vrijwilligerswerk in gevangenissen.
Rini Wagtmans kreeg eerder deze maand het Gouden Wiel omwille van zijn verdiensten voor de wielersport. Hij wist dat hij niet lang meer te leven had, maar praatte nooit over zijn ziekte. In een interview met BN De Stem: ‘De prijzen worden aan de meet uitgereikt. Ik ben bijna aan die meet.’
